|
Journalistieke artikelen
Nazi-occultisme: achtergronden en geschiedenis
Artikel, 06-05-12
 In 2012 won de expliciet neonazistische partij ‘Gouden Dageraad’ genoeg stemmen om in het Griekse parlement terecht te komen. Gezien de naam van de partij en hun geschiedenis van neopaganisme wijzen enkele commentatoren op de historische banden tussen het (neo)nazisme en enkele facetten van de esoterische traditie. Is dat terecht? Ja en nee. Duik in de onbegrijpelijke wereld van goddelijke electriciteit, Nazi-occultisme, SS-mediums en ariosofie. De Griekse partij ‘Gouden Dageraad’ speelt dus nadrukkelijk met occulte en nazistische elementen, maar veel verder komt ze niet. Lees verder.
H. Mariska-met-kind
 Artikel, GoedGelovig.nl, 11-04-12
 Het blad van de Tilburg University Univers publiceerde in maart 2012 een groot interview met Mariska Orban-de Haas. Het interview is van de hand van Bart Smout en de foto’s zijn gemaakt door Dolph Cantrijn. En over de fotografie wil ik het vandaag wel hebben. De compositie van de grote foto (een hele pagina op a4-formaat) is van een ongekende schoonheid. We zien Mariska-met-kind, De moeder straalt in een blauw jasje met zacht roze shirtje. Ze houdt de gelukkige baby vast op haar schoot, met het lichaam en het gezicht naar de kijker toe. Ze presenteert haar kind aan de wereld. Het licht dat vanuit de grote ramen achter haar schijnt, geeft de hele compositie een bijna hemelse glans. Lees verder.
Lijkwade-‘expert’ doet een Dan Browntje
 Artikel, Katholiek.nl, 06-04-12
 Zelfbenoemd expert Thomas de Wesselow is achter het geheim van Lijkwade van Turijn gekomen. Althans dat vindt hij zelf. Het mysterieuze doek met de beeltenis van de gekruisigde Christus erop is gelijk aan de verrezen Christus uit het Nieuwe Testament zelf. Helaas voor De Wesselow had hij beter een roman kunnen schrijven dan een serieus bedoeld boek. In Het teken (uitgeverij Spectrum) verwerpt de geleerde de wetenschappelijke datering van Jezus’ doodsdoeken, namelijk dat het om een middeleeuwse vervalsing zou gaan. Hij beweert – niet helemaal ten onrechte – dat de Lijkwade nogal wat avonturen heeft meegemaakt (waaronder brand) die de datering onbetrouwbaar maken. PLUS: de geschiedenis van de Lijkwade. Lees verder.
De twaalf geboden van de katholieke theologie
Artikel, Katholiek.nl, 13-03-12
 Afgelopen week presenteerde de internationale theologencommissie (ITC) het document Theology Today: Perspectives, Principles and Criteria. Inhoud: wat is katholieke theologie? Katholieke theologen hebben het niet gemakkelijk. Het speelveld lijkt beperkt. Verschillende krachtvelden trekken aan hen. De academie verlangt van de theoloog vooral dat hij objectief en rationeel te werk gaat: lastig als je voornaamste onderzoeksobject (God) categorisch weigert zich empirisch te laten vangen. De kerk is de tweede kracht die aan theologen trekt. Zij is vooral bezorgd dat de theoloog de gelovige in verwarring brengt. De laatste kracht is die van onze laatmoderne maatschappij die niet zit te wachten op een analyse van eloofsbelijdenissen. Lees verder.
‘Orthodoxie is geen grens, maar een bron’
 Artikel, Friesch Dagblad, 24-01-12
 “De christelijke kerk heeft geen meerderheid in Nederland. En eigenlijk is dat geen verkeerde zaak. We hebben als kerk immers slechte ervaringen met ongecontroleerde macht. En we hebben juist goede ervaringen met een onafhankelijke wereld die onze vuile was buiten hangt. God zuivert de kerk door de kritiek van de wereld om ons heen.” Aan het woord is Jozef Wissink met een verwijzing naar het rapport Deetman. Prominent spreker is mgr. Gerard de Korte: “Dat de katholieke kerk, of eigenlijk de christelijke kerken, in Nederland het zwaar heeft, dat weet iedereen. De kerk kampt met de gevolgen van globalisering, democratisering en individualisering.” Lees verder.
Geen ruimte meer voor ‘achterlijke’ religies
Artikel, Friesch Dagblad, 21-11-11
 Moslims zijn ‘harem’ of ‘fitna’, exotisch of levensgevaarlijk. Nederlanders hebben vele beelden van wie of wat een moslim is, maar onkunde is troef. Twee theologen schreven er een boek over. Er zijn twee beelden die de westerling heeft van de Islam gedurende eeuwen van steeds toenemende onderlinge interactie. Het eerste beeld is dat van de ‘harem’, het beeld van de mysterieuze Oriënt met brute sjeiks, betoverende vrouwen en romantische soeks, zoals je dat in de Efteling-attractie Fata Morgana levend ziet worden. Het andere beeld is dat van ‘fitna’, van gewelddadige terroristen, vrouwonvriendelijke fundamentalisten, van ‘9/11’ en de moorden op Pim Fortuyn en Theo van Gogh. Lees verder.
Kussende paus: een mooi beeld
Artikel, GoedGelovig.nl, 17-11-11
 Kledingmerk Benetton – niet vies van een lekkere rel – laat in haar laatste reclamecampagne Unhate een kussende paus zien. Benedictus XVI kust Sheikh Ahmed Mohamed El-Tayeb, imam van de al-Azhar moskee in Caïro. Het Vaticaan hing meteen aan de bel. Federico Lombardi sprak in een reactie van een “totaal onacceptabele teken van disrespect.” De hele campagne Unhate draait om wereldleiders die juist veel moeite met elkaar hebben. In tweede instantie vind ik deze foto toch schokkender dan ik dacht. Maar niet omdat de paus van mij niet mag kussen, maar omdat het een wrang symbool is van een religieuze utopie. Ik schaam me als ik deze foto zie, maar niet dat het nep is. Ik geneer me dood dat het geen realiteit is. Lees verder.
What Would Jesus Hack?
Artikel, Isidorusweb.nl, 18-10-11
 We kennen allemaal de slogans What Would Jesus Do? Wat zou Jezus doen? De vraag wordt dan gevolgd door een activiteit of een levenshouding. Wat zou Jezus stemmen? Wat zou Jezus eten? Welke auto zou Jezus rijden? Of neemt ie toch liever de fiets? Inzet van deze creatieve ongein is natuurlijk om het morele gewicht van Jezus van Nazareth aan een bepaald goed doel te koppelen, en om gelovige christenen aan te zetten vooral hybride auto’s te gaan rijden of alleen macrobiotisch voedsel te consumeren. De Economist van 3 september 2011 voegde er een bijzondere variatie aan toe. What Would Jesus hack? Wat zou Jezus hacken? Het magazine verbaast zich positief over een artikel van Antonio Spadaro. Lees verder.
De appel en de profeet
 Artikel, Trouw, 12-10-11
 Het nieuws van de dood van Apple-CEO Steve Jobs schokte de wereld. Fans van Apple maakten spontane pelgrimages naar iStores over de hele wereld. Als offer brachten zij appels mee. Ze brandden kaarsen op hun iPads. Condoleancekaarten bleven achter als blijvende herinnering aan hun devotie voor hun tech-goeroe Jobs. De liefde van de Apple-fans voor de schepper van hun iPod, iPhone en iPad lijkt religieuze vormen aan te nemen. Is Apple inderdaad een religie, en Jobs haar hogepriester? Wie naar het logo van Apple kijkt, krijgt ogenblikkelijk Bijbelse associaties, zeker door het hapje dat er rechts uit is gebeten. In het beruchte tweede hoofdstuk van het Bijbelboek Genesis wordt het verhaal van de oerzonde uit de doeken gedaan. Lees verder.
Theoloog kan leren van films
Artikel, Friesch Dagblad, 30-09-11
 Jezus is veelvuldig in de film afgebeeld. Freek Bakker schreef er een boek over: “Laat theologen het medium van de film gaan gebruiken om hun ideeën uit te drukken.” Veel regisseurs gingen hen immers voor. Meer dan zestig films zijn er gemaakt over het leven van Jezus, van Der Galiläer (1917) tot Son of Man (2006). In zijn laatste boek Jezus in beeld. Een studie naar zijn verschijnen op het witte doek bespreekt de Utrechtse theoloog Freek Bakker er zestien. Tijdens een symposium van het departement Religiewetenschappen en Theologie (Universiteit Utrecht) en het instituut IIMO werd het boek aan de wereld gepresenteerd. “De opstanding altijd een van de grootste uitdagingen van het christelijk geloof was en is.” Lees verder.
Drink het bloed van Nero, Pilates, Judas en Jezus
Artikel, GoedGelovig.nl, 24-09-11
 Op de Elf Fanatsy fair kon je dit jaar speciaal als vampier terecht. De speciale bar leverde een keur aan gebotteld bloed: Churchill, Napoleon en Attila de Hun, maar ook Neor, Pilatus, Judas en Jezus. Op het eerste gezicht een gekke combinatie. Wat hebben bloed drinkende vampieren te maken met het bloed van Christus? Wie echter bepaalde passages uit het Nieuwe Testament erop naleest, ontdekt verrassende parallellen. Het thema van de jaarlijkse Elf Fantasy Fair weerwolven en vampieren, zorgde voor een grote creativiteit onder de beursgangers.. De meest fantastische kledingcreaties marcheren voorbij. En staren is algemeen aanvaard. Een volstrekt ongevaarlijk tijdverdrijf voor over het algemeen prettig gestoorde mensen. Lees verder.
Het kaarsje blijft branden
 Artikel, VPWinfo.nl, juli 2011
 Je zit vanavond heerlijk in de kroeg: koud pilsje, sigaretje nonchalant in de mondhoek, vrienden om je heen, zachte muziek die het praten niet onmogelijk maakt. Dan vliegt de deur van de kroeg open: koude wind giert naar binnen, je sigaretje valt in je bier en alle hoofden keren verstoord naar de indringer. "Geloof je al in Jezus!" Een man van middelbare leeftijd staat in de deuropening. Met een onaardse glimlach staart hij de verbouwereerde drinkers gade. Zo, en niet anders, gaan veel parochies te werken zodra ze zich op internet begeven. Het zijn 'zenders', als onze verdwaasde jongeling. Niet dat de boodschap fout is - in tegendeel, maar de tone of voice kon niet fouter zijn. Lees verder.
Eenheid? Nee, een oecumenische ijstijd
Interview, Friesch Dagblad, 17-06-11
 Kerken en eenheid, het is het ideaal van velen. Ook van kardinaal Walter Kasper. Hij ziet echter dat de oecumenische dialoog moeilijker wordt in plaats van makkelijker. Walter Kasper begeleidde jarenlang vanuit Rome de oecumene. Hij was prefect van de Pauselijke Raad voor de Bevordering van de Eenheid onder de Christenen en daarmee hoofd ‘oecumene’ van het Vaticaan. In Utrecht vond gisteren een symposium plaats over een boek van Kasper, Harvesting the fruits (2009), recent in het Nederlands vertaald. "De oecumene heeft de wind niet mee, gaat niet vanzelf en doet soms pijn. Maar tegelijkertijd is het een levenslange zoektocht en een feest van herkenning’’. Lees verder.
‘Religie is niet alleen een privé-zaak’
Artikel, Friesch Dagblad, 07-04-11
 Een gevolg van het postmodernisme is de onbedwingbare neiging om religie in de privésfeer op te sluiten. Dat zei prof. dr Sophie van Bijsterveld, hoogleraar internationaal recht (Tilburg) en CDA-senator gisteren in Tilburg. Ze was een van de sprekers op het symposium ‘Staat de vrijheid van godsdienst onder druk? Juridische, islamitische en filosofische perspectieven’. De vrijheid van godsdienst geldt als een van de oudste verworvenheden van de moderne rechtstaat, en vandaag als een kernwaarde van de Europese Unie. Toch is er momenteel veel discussie over, vooral - zij het niet uitsluitend - in relatie tot de aanwezigheid van islamitische minderheden in Europa en ook in Nederland. Lees verder.
De gewonnen strijd van pater Kotte
 Artikel, KatholiekNederland.nl, 15-03-11
 Op 27 maart gaat in Utrecht de documentaire Gods eigen parochie in première. De film van Sherman De Jesus gaat over de Utrechtse Willibrordusparochie en haar fameuze voorganger pater Kotte (+ 2006). Vijf jaar na zijn dood is Kotte nog steeds een teken van tegenspraak en kerkelijk geruzie. De vraag is hoe men na vijf jaar deze erfenis moet bekijken. In de eerste plaats is alles waarvoor Kotte gevochten heeft, inmiddels goedgekeurd: de oude liturgie mag gewoon gevierd worden, de Willibrorduskerk is een 'gewone' kerkgemeenschap binnen de r.-k. kerk en zijn suspensie van kerkelijke overheidswegen blijkt onterecht te zijn, waardoor zijn naam posthum gezuiverd is. Lees verder.
Alleen abortus bij ondraaglijk lijden, een apologie
Apologie, Isidorusweb.nl, 17-02-11
 Vandaag verscheen mijn opinie-artikel ' Alleen abortus bij ondraaglijk lijden' in dagblad Trouw. Graag geef ik enkele overwegingen en achtergronden om dit artikel te schrijven. Het gaat immers om een kwestie van leven en dood. Toen ik een week geleden het artikel schreef, vermoedde ik al dat er veel stof over zou opwaaien. Ik pleit ervoor om abortus te beschouwen als een vorm van hele vroege euthanasie. Dat is niet louter een kwestie van semantiek, geen woordendans om de keiharde realiteit van afgedreven kinderen te verbloemen. Zo ook ben ik er van overtuigt dat het voor de ethische afweging zeer veel uitmaakt, of je spreekt van 'vruchtafdrijving' of van 'vroege euthanasie'. Lees verder.
Southpark, konijnen en Pasen
Artikel, Isidorusweb.nl, 16-02-11
 Elk jaar verschijnen er onderzoekjes die uitwijzen dat zo-en-zo-weinig mensen nog weten wat Pasen eigenlijk betekent. Laatmoderne cultuurchristenen als we zijn, associëren we Pasen met eieren, familie-uitjes met oma en opa, en met een lang weekend vrij. Vaak wordt dan een of andere verlepte cultuurtheoloog gevraagd om dit te 'duiden', en vaak komt die 'expert' dan niet verder als 'deïnstitutionalisatie' (3x woordwaarde), 'mensen weten niets meer' en 'allemaal de schuld van de commercie'. Toch zijn er tenminste twee die met 'Pasen = konijn' zeer intelligent omgaan en en passent nog enkele kritisch noten kraken. Aanschouw: Pasen volgens SouthPark en Pasen volgens de komediegroep Poykpac. Lees verder.
Katholieke opinieleiders
Artikel, Isidorusweb.nl, 26-01-11
 In de Nederlandse media-arena figureren katholieken prominent: ze worden geïnterviewd voor landelijke en regionale dag- en weekbladen, zijn te gast in discussieprogramma's, mengen zich te pas en te onpas in actuele zaken, vaak ook via eigen kanalen als een (huis)krant, blog en/of twitter. Wie is wie in het katholieke medialandschap? En wie vertegenwoordigen ze? Antoine Bodar, priester en dandy. Peter Nissen, kerkhistoricus en kerkcriticus. Paul Vlaar, 'oranjepastoor en eucharistische flierefluiter. Mariska Orban-de Haas, 'talibankatholiek' en 'christengekkie. Erik Borgman, theoloog en lekendominicaan. Roderick Vonhögen, 'podcastpriester' en televisiepresentator. Frank G. Bosman, zelfbenoemd cultuurtheoloog. Lees verder.
Een kleine vocab voor de digitale katholiek
 Artikel, Isidorusweb.nl, Internetspiritualiteit.nl, 03-01-11; samen met Eric v.d. Berg
 Katholieken gebruiken hun eigen vocabulair dat voor buitenstaanders vaak onbegrijpelijk is. Vooral op Twitter – met 140 tekens per bericht - is zo'n eigen taaltje erg handig: kort, krachtig en alle ingewijden kennen de betekenis. We onderscheiden inmiddels enkele types digitale katholieken: de Randkerkelijke, de Goedkatholiek, de Grootinquisiteur, de Cyberkardinaal en de Monnik. Katholieken bekogelen elkaar vanuit digitale loopgraven met bijpassend lexicon. Maak kennis met de antichrist, de bisschopaanbidder, de boulevardkatholiek, de heiden, de guerrillatheoloog, de haatkatholiek, de inquisiteur, de ketter, de modernist, de relativist, de RK-vuvzela, de scheurmaker, de talibankatholiek en de zwartekousenkatholiek. Lees verder.
Is katholiek magazine ‘Catholica’ dekmantel voor extreemrechts?
Artikel, Isidorusweb.nl, 15-11-10; samen met Eric v.d. Berg en Peter van Zoest
 Is het katholiek magazine Catholica extreemrechts? Sinds het aantreden van hoofdredacteur Erik van Goor en eindredacteur Tom Zwitser valt de orthodoxe uitgave op door zeer extreme uitlatingen, polarisatie, gestaalde kaders en wordt niet zelden weinig katholieke barmhartigheid getoond. Maar heeft het blad een ‘extreemrechts’ randje. Om het Catholica-duo heen hangt een zeer onfrisse geur van uitsluiting, nationalisme, verbale agressie en haat tegen iedereen die niet in hun wereldbeeld past. De vraag is wat de werkelijke bedoelingen zijn van beiden. Wij willen ons in ieder geval nadrukkelijk van beiden en de groep rond Catholica distantiëren. We roepen katholieken op zich niet (meer) met de mensen achter dit blad in te laten. Lees het hele artikel.
Vijf mediatips voor Talibankatholieken en andere gelovigen
Artikel, Isidorusweb.nl, 12-11-10; samen met Eric v.d. Berg
 Talibankatholieken hebben de media ontdekt. Hostierellen, klokkenluidende herrie, ongelukkige AIDS-uitspraken, doodsverwensingen, enzovoorts. 2010 is op zijn zachts gezegd een ongelukkig mediajaar voor de Rooms-Katholieke Kerk. Er lopen steeds meer talibankatholieken in de katholieke wereld rond. John Allen bedacht eerder dit jaar deze term. Wij willen daarom vijf tips geven aan talibankatholieken en andere gelovigen die zich buiten de veilige maar krimpende katholieke ‘inner circle’ willen begeven. 1) Presenteer niet alleen religieuze motieven; 2) Maak het niet persoonlijk; 3) Vecht niet tegen windmolens; 4) Pas principes van marketingcommunicatie toe; 5) Wees transparant. Er is letterlijk een wereld te winnen. Lees verder.
Engelen, demonen en joden. Engelenwerk toegestaan
Artikel, Isidorusweb.nl, 06-11-10; samen met Eric v.d. Berg
 Afgelopen week kwam in het nieuws dat de Congregatie voor de Geloofsleer de beweging Opus Sanctorum Angelorum (Werk van de heilige engelen) heeft erkend als zogenaamde openbare kerkelijke vereniging. Een dergelijke kerkelijk staat is niet echt bijzonder te noemen, maar niettemin is deze erkenning een grote stap voor het Vaticaan. In 1983 en zelfs nog in 1992 weigerde Rome deze lekenbeweging te erkennen, en waarschuwde ze zelfs voor de ketterij. Het Engelenwerk baseert zich op de privé-openbaringen van de Oostenrijkse zieneres Gabriele Bitterlich (1896 - 1978), die er op zijn zachtst gezegd vreemde ideeën op na hield over engelen, demonen en joden. Lees verder.
Spirituele tips voor ondernemers
 Business Spiritualiteit Scheurkalender 2011, Ten Have, 20-10-10
 In de Business Spiritualiteit Scheurkalender 2011 mocht ik een drietal spirituele tips voor ondernemers schrijven. “Leef dus allen één van ziel en één van hart samen en eer in elkaar God, want ieder van U is zijn tempel geworden.”
(Augustinus van Hippo. Regel van Augustinus I,8) De intellectuele theoloog en kerkvader Augustinus wilde na zijn bekering tot het christendom (386) graag samenleven in een gemeenschap van werk en gebed. In tegenstelling tot zijn vroegere studieclubjes zag hij zich gedwongen samen te leven met buren, burgers en buitenlui. Om al deze tegengestelde karakters met elkaar te laten samenleven voor een gemeenschappelijk doel schreef Augustinus zijn ‘kloosterregel’. Lees verder.
Gebedsrozen op een chaotische vuilnisbelt?
 Artikel, samen met Eric van de Berg, Bisdomblad, 19-06-10
 Soms is het wereldwijde web een vuilnisbelt met hier en daar schitterende rozen, vaak ook een bloementuin met hier en daar wat afval.Briljant vormgegeven websites met inspirerende inhoud, diepgaande conversaties op een discussieforum ten opzichte onzinnigheid ten top op sommige sociale media. Discussie en 'democratische waardering' horen blijkbaar meer bij internet dan bij hetkerkelijke instituut. Toch is er één religieus bereik dat een bijzondere synthese tussen instituut en internet vormt. Bidden is een oeroude vorm van religieus handelen. Als gebed het midden houdt tussen het kader gevende instituut en het individualisme van internet, dan moet er veel te vinden zijn. En dat klopt. Terug naar de oerkerk. Lees verder.
Parochie in beweging
Artikel, Friesch Dagblad, 04-06-10
 De geloofsgemeenschappen hebben het moeilijk. Teruglopende bezoekers en financiële middelen zetten hun voortbestaan onder druk. Fusie lijkt de enige mogelijkheid, maar gaat vaak gepaard met veel pijn en verdriet. Auteurs Van der Helm en Stassen schreven er een boek over. Van der Helm: “In de loop van de kerkgeschiedenis is de parochie altijd erg flexibel geweest. Je moet God dienen met twee handen, met pastoraat en bestuur. Het eerste vraagt creativiteit en een missionaire visie, de tweede om nauwgezetheid en deskundigheid.” Dat die twee vaak met elkaar schuren, blijkt wel duidelijk op het symposium ‘Parochie Nieuwe Stijl’. Lees verder.
Pausin Johanna
Lemma encyclopedia, KatholiekNederland.nl, 26-03-09
 Ergens in de Middeleeuwen zou een vrouw erin geslaagd zijn het mannelijk bolwerk van het Vaticaan te bestormen. Verkleed als man en met een ruime wetenschappelijke kennis behept, kon zij het zelfs tot paus schoppen. Met de enige keer dat een vrouw op de stoel van Petrus zat, liep het niet goed af. Zij viel door de mand toen zij tijdens een processie in de straten van Rome spontaan van het kind van haar minnaar beviel. Zij werd ter plekke door de woedende menigte gelyncht. De herinnering aan deze 'sterke vrouw' zou vervolgens vakkundig door de kerk zijn vernietigd. Tot zover de legende van 'Pausin Johanna', een legende inderdaad, en (voor sommigen helaas) geen historische gebeurtenis. Lees verder.
Ook Hurkmans wil niet verbieden
Artikel, Isidorusweb.nl, 23-03-10
 Gisteren (22-03-10) werd bekend dat mgr. Woorts een brief had gezonden naar alle diocesane priesters en pastorale teams. Hierin gaat de hulpbisschop en liturgisch censor in op de media-aandacht voor een ‘verbod’ op bepaalde liturgische gezangen, voornamelijk die van Huib Oosterhuis. Nu heeft ook bisschop Hurkmans per brief gereageerd. Woorst stelt in zijn brief dat hij vooral liederen “ter discussie” wil stellen, maar niet zomaar verbieden. Vandaag (23-03-10) werd bekend dat ook bisschop Hurkmans een gelijkluidende brief heeft vervonden. In tegenstelling tot de brief van Woorts is deze wel online op de site van het bisdom te vinden. De naam van de Bossche censor, pastoor Cor Mennen, wordt geheel niet genoemd. Lees verder.
Woorts: liever discussie dan verbieden
Artikel, Isidorusweb.nl, 22-03-10
In verschillende media werd vorige week melding gemaakt van wat wel 'liturgische censuur' werd genoemd. Mgr. Woorts en pastoor Cor Mennen zouden als respectievelijke censors ('controleurs') van de bisdommen Utrecht en 's-Hertogenbosch een hele rits gezangen van onder andere Huib Oosterhuis verboden hebben voor liturgisch gebruik. Een grote rel was (wederom) geboren.Uit een dit weekend (20 en 21 m,aart 2010) verspreide brief van censor Woorts blijkt echter dat het hele verhaal genuanceerder ligt. In de brief komt een zorgvuldig afwegende censor naar voren, die niet zozeer wil verbieden, maar ter discussie wil stellen. Lees verder.
Harde Vaticaanse excuusbrief katholiek seksueel misbruik
Artikel, Isidorusweb.nl, 20-03-10; KatholiekNederland.nl, 21-03-10
 De herderlijke brief van paus Benedictus XVI over het seksueel misbruik in de Ierse kerkprovincie is vandaag gepubliceerd. De brief is ongekend hard van toon. De paus schuwt daarbij grote woorden niet en voelt zich "verslagen", "geschokt" en "verraden". De brief van Benedictus XVI is eindelijk verzonden, gericht aan de blunderende Ierse bisschoppen, over het seksueel misbruik in hun kerkprovincie en vooral over de onhandige en onzalige manier waarmee ze de zaak in de doofpot probeerden te houden. De Nederlandse bisschoppen, ook geplaagd door 'Ierse toestanden' vinden het bij monde van mgr. De Korte een goede brief, terwijl belangenorganisaties het veel te mager vinden. Een eerste analyse van een langverwacht document. Lees verder.
De balans van Benedictus
Artikel, Friesch Dagblad, 12-02-10
 “Ratzinger is te intelligent om alleen maar conservatief te zijn,” aldus Tiny Muskens. De bekende oudbisschop van Breda reageerde daarmee op Ratzingers verkiezing tot paus Benedictus XVI. “Deze paus heeft wel de neiging om conservatief te zijn, maar op een hele intelligente en open manier,” vult Jozef Wissink zijn ambtgenoot aan. “Ik heb met tranen in mijn ogen zijn eerste encycliek gelezen, zo’n mooie tekst is het.” Op een studiemiddag proberen drie Tilburgse wetenschappers, twee theologen en een econoom, de balans op te maken van vijf aantal jaren Benedictus XVI. Jozef Wissink, Henk Schoot en Sylvester Eijffinger over Deus Caritas Est, Spe Salvi en Caritas in Veritate. Lees verder.
Priesters, pastoor, pastor: waar hebben we ’t over?
Achtergrond, Isidorusweb.nl, 05-02-10
 In het dagelijks-kerkelijk taalgebruik wordt vaak gesproken over ‘pastor’, ‘pastoor’ of ‘pastores’, naast of vaak ook in de plaats van ‘priester’ of ‘pastoraal werker’. De verwarring over deze (sterk op elkaar lijkende) benamingen is groot, vaak omdat aan een bepaalde term ook kerkpolitieke gevoeligheden gekleefd zitten. Of je een priester ‘pastoor’ of ‘pastor’ (in de uitspraak een nauwelijks hoorbaar verschil) kan een manier zijn om te zeggen hoe je in de kerk staat. Voor iedereen daarom een korte uitleg over alle termen: 'priester', 'pastoor', 'pastor' en 'pastores'. Lees verder.
In memoriam Edward Schillebeeckx
 Artikel, Isidorusweb.nl, 24-12-09; Dominicanen.nl, 30-12-09
 Edward Schillebeeckx is dood: Picasso én enfant terrible van de theologie, vaak vergruisd, nooit veroordeeld, theologisch poët. De grootste theoloog van het Nederlands taalgebied is vlak voor het Hoogfeest van Kerstmis 2009 verenigd met de God die hij zo beminde. Volgens hem kan slechts in de paradox iets van het goddelijk wezen worden benaderd. Schitterend dat Schillebeeckx gestorven is op de dag voor kerstavond, het Feest van Gods Manifestatie op aarde.
Schillebeeckx is als een bode, die Gods vrede op aarde aankondigt. Moge het eeuwige licht, dat hij zo onmatig zocht tijdens zijn aardse leven, hem nu voor altijd verlichten. Lees verder.
Mara ben Saraphion bewijst niet historiciteit Jezus
Artikel, Isidorusweb.ni, 10-012-09
 Het onbekende geschrift 'Mara ben Saraphion, brief aan zijn zoon' is opnieuw vertaald. De uit 72 na Christus stamde brief zou het oudste buitenbijbelse bewijs zijn voor het historische bestaan van Jezus van Nazareth. Het blijft echter allemaal nogal duister. Alleen de 'wijze koning' van 'de Joden', die op één lijn gesteld wordt met de Griekse superfilosofen Socrates en Pythagoras, wordt genoemd. Natuurlijk ligt de link met het opschrift boven Jezus' kruis ('dit is de koning der Joden') voor de hand. Maar de moderne exegese stelt nadrukkelijk vragen bij de historiciteit van dit soort bijbelse details. En als dit kruisopschrift al historisch zou zijn, hoe had een Syrische Stoïcijn er dan van kunnen horen? Dat zou wel een ongelofelijk toeval zijn. Lees verder.
'Ariënsgate'
Analyse, Isidorusweb.nl, 11-11-09
 Op 3 november kondigde mgr. Eijk (Utrecht) aan de diocesane priesteropleiding het volgende studiejaar te sluiten. Dit bericht kwam voor alle betrokkenen als een donderslag bij helderen hemel. De atmosfeer in katholiek Nederlands zindert sindsdien van de onrust en de geruchten. Lees de hele reconstructie.
'God de Scheider'
Artikel, Isidorusweb.ni, 09-10-09
 De afgelopen week is een kleine theologische bom afgegaan in christelijk Nederland. Op donderdag 8 oktober zette dagblad Trouw op zijn voorpagina de kop: “Openingszin Bijbel klopt niet. Nieuwe interpretatie van Hebreeuwse tekst Genesis haalt God als schepper onderuit”. In het bijbehorende artikel schetst de kerverse hoogleraar Ellen van Wolde dat het traditionele beeld van God als schepper van hemel en aarde niet klopt. Het artikel was een ‘smaakmaker’ voor haar inaugurale rede op vrijdag. De negatieve reacties waren natuurlijk niet van de lucht. Wat is nu eigenlijk aan de hand? Het idee dat het Hebreeuwse woord bara dat traditioneel vertaald wordt met ‘scheppen’ eigenlijk (beter?) met ‘scheiden’ te vertalen is, is niet nieuw. Lees de hele reconstructie.
De eeuwig onbegrepen Hugo Ball
 Artikel, Katholiek Nieuwsblad, 11-09-09
 De Duitse dadaïst Hugo Ball verloor zijn katholieke geloof en vond het op dramatische wijze weer terug. Wat bleef, was het onbegrip: zowel van zijn oude kunstenaarsvrienden als van zijn hervonden geloofsgenoten. Hugo Ball werd in 1886 geboren in een katholiek gezin uit het zuiden van Duitsland. Hij studeerde filosofie aan de Universiteit van München waar hij kennis maakte met de filosofie van Nietzsche en met de Russische anarchisten. Van 1908 tot 1910 concentreerde hij zich op zijn doctoraalscriptie over Nietzsche. In februari 1916 richtte hij Cabaret Voltaire op waar hij op 23 juni 1917 optrad als 'paarse bischop'. Hij las zijn klankgedicht gadji beri bimba voor: louter ritme en klank. Daarmee kreeg zijn optreden een diep religieuze bijklank. Lees verder.
De angst van de islamologen. Strijd over bronnen van de islam
 Artikel, Volzin, 17-07-09
 Het rommelt in islamologenland. Revisionistische wetenschappers stellen kritische vragen bij het traditionele verhaal over Mohammed en het begin van de Islam. Hoewel hun antwoorden niet altijd even overtuigend zijn, is de reactie uit de traditionele hoek opvallend fel. Sinds enkele jaren is er een klein groepje wetenschappers dat kritische vragen stelt over de historiciteit van de profeet Mohammed en het ontstaan van de Islam. Die discussie is voor buitenstaanders heel moeilijk te volgen. Bijna niemand in het Westen beheerst het Arabisch van de Koran. De journalisten Eildert Mulder en Thomas Milo hebben in een zeer toegankelijk boek De omstreden bronnen van de Islam (2009) deze complexe discussie voor een breed publiek ontsloten. Lees verder.
Maria Magdalena
Lemma encyclopedia, KatholiekNederland.nl, 14-07-09
 Sint Maria Magdalena is een van de belangrijkste nieuwtestamentische figuren. Zij wordt de ‘apostel der apostelen’ genoemd. In de vroege middeleeuwen was de figuur van Maria Magdalena een constructie van diverse vrouwelijke figuren. In het esoterische christendom neemt zij een belangrijke plaats in. Maria Magdalena (of Maria van Magdala) is een van de belangrijkste nieuwtestamentische figuren. Samen met andere vrouwen als Johanna en Susanna reist zij met Jezus mee en zorgt zij voor de noodzakelijke financiële ondersteuning. (Lc 8,1-3; 23,49; Mc 15,41; Mt 27,55). Zij is ook getuigen bij de kruisiging en de graflegging van Jezus (o.a. Mc 15,40.47; Jn 19,25; Mt 27,61). De meeste prominente plek neemt Maria Magdalena echter in bij de verrijzenisverhalen. Lees verder.
Gods getwitter
Artikel, Internetspiritualiteit.nl, 26-06-09
 Sinds enkele dagen heeft ook aartsbisschop Eijk (Utrecht) een eigen twitteraccount (twitter.com/eijk). Maar wie even verder zoekt, vindt ook andere ‘religieuzen’ op Twitter: ‘Benedictus XVI’, de ‘Dalai Lama’ en zelfs ‘Jahweh’ en ‘God’. Vaak gaat het om fake accounts. Moreel laakbaar gedrag of hilarische internetgeneuzel? Deze nepperij treft ook ‘religieuze’ accounts als van ‘Benedictus XVI’, ‘Dalai Lama’ en zelfs ‘God’. Op 13 maart aan “Jahwe”: “Excusa Domine, quaeso, sed potesne linguam tuam aliquid meliorari? Omnia quae dicas ad me, vicarium tuum in terris, computata est” dat te vertalen valt als: “Excuses Heer, mag U vragen of U Uw taal een beetje wil verbeteren, want alles wat U zegt wordt aan Uw plaatsvervanger op aarde aangerekend.” Lees verder.
Bisdom ’s-Hertogenbosch gaat op de schop
 Artikel, De Week Van, 23-04-09
 Het bisdom draait er niet om heen. Er is crisis, en er moet hard worden ingegrepen. Bisschop Antonius Hurkmans kondigde afgelopen week aan dat van de 230 parochies in het bisdom 173 moeten verdwijnen. Reden: teruggang van kerkbezoek, vergrijzing en overcapaciteit. In 2020 zal het bisdom ’s-Hertogenbosch nog maar uit 57 parochies bestaan en 12 dekanaten. Deze nieuwe parochies zijn vele malen groter dan de traditionele dorpen of stadswijken. Zo beslaat het nieuwe dekanaat Den Bosch-Boxtel-Oisterwijk vijf parochies in het gebied van Empel tot Moergestel en van Cromvoirt tot Liempde. De nieuwe parochie ’s-Hertogenbosch bestaat uit Empel, Rosmalen, Hintham en Den Bosch zelf en heeft de beschikking over negen kerken. Lees verder.
De Lijkwade van Turijn - een mooi mysterie
Achtergrond, Isidorusweb.nl, 07-04-09
 De Tempeliers hebben meer dan honderd jaar lang de Lijkwade van Turijn in hun bezit gehad en in het geheim aanbeden. Dat meldt de NOS maandag op haar website. De historica Barbara Frale zou dit in het geheime archief van het Vaticaan ontdekt hebben. In de zomer verschijnt een boek van haar hand over de kwestie en delen zijn gepubliceerd in L'Osservatore Romano. Frale is bekend van het boek The Templars, the secret history revealed. Wat is de connectie tussen de 'geheime orde' van de Tempeliers en dat fabelachtige doek? Volgens miljoenen katholieken wereldwijd is dit het kostbaarste relikwie van het christendom, maar volgens misschien even vele sceptici is het een knappe Middeleeuwse vervalsing. Lees verder.
Ongastvrijheid kan geen kerk zich permiteren
Artikel, Friesch Dagblad, 18-03-09
 "Klagen dat mensen de kerk niet weten te vinden, zet weinig zoden aan de dijk. Laten we ophouden met verstoppertje spelen en doen waartoe we als parochies en gemeenten geroepen zijn.” Dat zei Henk van Hout op een symposium over de ‘Gastvrije parochie’. "We zijn geroepen God in het licht zetten, het evangelie van heil onder de mensen brengen en de Geest van God ruim baan te geven”, sprak Henk van Hout. Hij is directeur van LUCE / Centrum voor Religieuze Communicatie, dat eind vorige week het symposium ‘Gastvrije parochie’ hield in Utrecht. De belangstelling voor het thema was groot.
Lees verder.
Newmans vriendelijk licht
 Artikel, rkkerk.nl, 06-02-09
 In juni 1833 strandde de Engelse theoloog Henry Newman op een boot in de Straat van Bonifacio. ’s Nachts keek hij uit over de verduisterde boot, met als enig lichtje de boeglamp. En Newman dichtte: “Leid, vriendelijk licht, te midden ’t duister dat me omringt (…) één stap is mij genoeg.” “Newmans vaste overtuiging was dat hij een onvervangbare taak te vervullen had. Dat had niets met ijdelheid of arrogantie te maken. Ieder mens heeft zo’n goddelijke, onvervangbare taak te vervullen.” Aldus Adelbert Denaux, decaan van de Faculteit Katholieke Theologie, tijdens een speciale studiemiddag van LUCE/Centrum voor Religieuze Communicatie. Onderwerp was het leven en de theologie van kardinaal Henry Newman (1801 – 1890). Lees verder.
Augustinus op de werkvloer
Artikel, Friesch Dagblad, 04-02-09
 Wat is de betekenis van kerkvader Augustinus (354-430) voor deze tijd, voor op de werkvloer? Onlangs bogen managers zich over dit onderwerp. "Augustinus kende geen prestatiespiritualiteit", aldus Augustinuskenner prof. dr. Paul van Geest. Zo’n 35 belangstellenden, vooral uit management-kringen, bezochten de lezing in Utrecht in de cyclus ‘De ene regel is de andere niet: Spirituele Grootmeesters’. De bijeenkomsten op Campus De Uithof zijn een initiatief van het theologisch instituut LUCE / Centrum voor Religieuze Communicatie i.s.m. VNO/NCW. "Het gaat Augustinus erom elkaar, door de wijze waarop je met elkaar omgaat en elkaar tot innerlijk evenwicht, blijdschap en rust leidt, ontvankelijk maakt voor God." Lees verder.
‘Denken en spreken over God is onze core business’
RKkerk.nl, 23-06-07
 “Religie is in, heet het. Maar de vraag naar God wordt steeds minder gesteld. Soms lijkt het of op deze vraag zelfs een taboe rust. Er wordt op gewezen dat wij christenen soms opvallend stil zijn over God. De grote vraag is: waarom?” Met deze woorden opent decaan Adelbert Denaux het symposium ‘God ter Sprake’ dat de Faculteit Katholieke Theologie op 13 juni organiseerde. Met dit symposium presenteert de kersverse faculteit van de Universiteit van Tilburg (opgericht in januari 2007) zich zelfverzekerd aan de buitenwereld.
Lees het hele artikel.
Hete weken in een wankelde Poolse kerk
Isidorusweb.nl, 13-01-07
 Een reli-soap, een bisschoppelijk koningsdrama en een blamage voor de Poolse Katholieke kerk. Het waren twee hete weken in het zo koude Polen: aartsbisschop-voor-één-dag mgr. Stanislaw Wielgus (foto) en de plebaan van de Wawel-kathedraal (Krakow) Janusz Bielanski traden kort na elkaar af, vanwege banden met de vroegere Pools-communistische geheime dienst. De verhoudingen tussen het Vaticaan en de Poolse kerk zijn gebrouilleerd vanwege het achterhouden van kritieke informatie, en de Poolse politiek staat op zijn kop vanwege de recente publicatie van de krant Dziennik: 12 bisschoppen zouden op de loonlijst van de communisten hebben gestaan. Lees verder. 
Verplicht priestercelibaat: tussen geschiedenis en moderniteit
Isidorusweb.nl, 05-12-06
 Tachtig procent van de seculiere priesters in Vlaanderen is voorstander van afschaffing van het verplichte priestercelibaat. De geestelijken menen dat zo het nijpende priestertekort kan worden opgeheven. Dat blijkt uit een exclusieve enquête van Het Belang van Limburg en Gazet van Antwerpen over het leven en denken van Vlaamse priesters. In Nederland staat de recente uittreding van drie jonge priesters nog vers in het geheugen. Alle drie vermelden ze uitdrukkelijk dat moeilijkheden rond het celibataire leven de hoofdreden voor hun vertrek was. Hoe zit dat met het celibaat?
Lees het hele artikel.
Nooit meer oorlog
 Schweitzer Magazine, november 2006
 Albert Schweitzer heeft zich in theorie en praktijk bezig gehouden met het thema ‘kwaliteit van even’. Niet alleen bood hij persoonlijk ontwikkelingshulp aan in de vorm van een ziekenhuis, maar zijn hele ethiek is doordrenkt met zorg voor de medemens. Schweitzer put voor zijn altruïsme niet expliciet uit christelijke bronnen, maar doet een beroep op een soort algemeen menselijke religiositeit waarin de ‘heiligheid’ voor het leven voorop staat. D oe aan een ander wat je wilt dat aan jou gebeurt.
Lees het hele artikel.
Wie doet wat in de ritueelbegeleiding?
  Uitvaart, 26-09-06, Reliflex, 04-06-07
 Op het symposium Wilde Rituelen in mei van dit jaar troffen de traditionele hoeders van de rituelen – vertegenwoordigers en studenten van de theologische faculteiten – en de nieuwe hoeders – zoals ritueelbegeleiders, uitvaartbegeleiders, geestelijk verzorgers – elkaar. Deze ontmoeting riep de vraag op: wie doet wat in het begeleiden van uitvaartrituelen. Een terugblik en reflectie. Veel mensen voelen zich niet meer thuis in de gevestigde kerkgemeenschappen, maar willen wel voorkomen dat de scharniermomenten van het leven onopvallend voorbij gaan. Lees het hele artikel.
Tussen kitsch en geloof
 Centraal Weekblad, 01-09-06
 Esoterie is ‘in’. Alleen weet niemand precies wat het betekent. In prachtige tvdocumentaires worden Katharen, Tempeliers en Vrijmetselaars aan elkaar gekoppeld door ze allemaal ‘esoterisch’ te noemen. En auteurs als Dan Brown overgieten deze chaos nog eens met allerlei smeuïge complottheorieën over een christelijke kerk die met opzet belangrijke doch ‘kerkgevaarlijke’ documenten zou hebben verdonkeremaand.
Lees het hele artikel.
Ritueel bezit
 Luce.nl, 02-06-06
 Wetenschappelijke experts, pastores, predikanten, ritueel- en uitvaartbegeleiders kwamen bij elkaar om met elkaar van gedachten te wisselen over 'de nieuwe ritualiteit' en wat dit betekent voor ritueelbegeleiding en de opleidingen daartoe. Een journalistiek verslag van het symposium Wilde Rituelen (19 mei). Velen voelen zich niet meer thuis in de gevestigde kerkgemeenschappen, maar voelen wel de behoefte om de scharniermomenten van het leven niet zo maar voorbij te laten gaan.
Lees het hele artikel.
Katholieken & antisemitisme: een dubbel gezicht
  KatholiekNederland.nl, Tempora.nu, RJC.KTU.nl, 29-04-06
 Op vrijdag 28 april wordt de omvangrijke studie van Marcel Poorthuis en Theo Salemink gepubliceerd, getiteld Een donkere spiegel. Nederlandse katholieken over joden. Het boek is het resultaat van jarenlang onderzoek van het werkgroep Relatie Jodendom Christendom (RJC) van de Katholieke Theologische Universiteit te Utrecht. Historicus Theo Salemink gaat in een vraaggesprek met Frank Bosman nader in op katholicisme en antisemitisme in Nederland.
Lees het hele artikel.
'Good Company' Luce.nl, 06-03-06
 In september 2006 start Luce opnieuw met de post-academische leergang Diaconaal Werk. Een must voor een kerk die belijdt dat God liefde is: Deus caritas est. Een kort interview met prof.dr. Jozef Wissink is als hoogleraar Praktische Theologie nauw betrokken bij de inhoud en opzet van deze Luce-leergang. "We doen onszelf als kerk te kort als we het contact verliezen met het gewone leven van mensen, met name van mensen aan de onderkant van onze samenleving. Aan de onderkant van de samenleving wonen mensen die good company zijn."
Lees het hele artikel.
De passie voor het lijden
 Het Goede Leven / Friesch Dagblad, 26-03-05
 Al voordat hij geschoten was, was de film controversieel. Critici noemen de film beurtelings een perverse verheerlijking van het lijden, een antisemitistisch pamflet of van een goddelijke schoonheid. “Met Gibson treden we in de wereld van het katholicisme van de 19e eeuw en van de Duitse romantiek binnen.” Het is een wereld met plastisch geweld, een wraakzuchtige raaf en vampierkinderen. Welkom in de wereld van The Passion of the Christ.
Lees het hele artikel.
'Geloven heeft alles met Europa te maken'
 RK Nieuws.net, 28-04-04
 "Turkije mag niet geweigerd worden op grond van haar islamitische identiteit", "de staatssoevereiniteit mag worden ingeperkt als dat in het belang is voor de gemeenschap van Europese burgers" en "geloven heeft alles te maken met Europa". Praktisch theoloog Jozef Wissinkheeft de mond en het hart nog vol van zijn Europese bedevaart naar Santiago de Compostella. Correspondent Frank Bosman sprak met hem.
Lees het hele artikel.
...
|
