|
Huwelijksregels
aanpassen is slecht
Opinie, Nederlands Dagblad, 24-11-10
De politiek wil huwen op huwelijkse voorwaarden tot standaard verheffen. Slecht idee, vindt cultuurtheoloog Bosman. Het idee lijkt vooral pragmatisch, maar komt voort uit een cynische houding ten opzichte van relaties en huwelijken.
Als twee mensen in het huwelijk treden, zijn ze standaard in gemeenschap van goederen getrouwd. Pas op verzoek van beide partners kunnen huwelijkse voorwaarden worden opgesteld bij de notaris. Daarin kunnen de echtelieden in spe vastleggen hoe de boedel verdeeld moet worden als de relatie op de klippen loopt. De Tweede Kamer wil dit echter omdraaien. Het plan van D66 wordt in ieder geval gesteund door de VVD, de PvdA en GroenLinks. Samen hebben deze partijen een meerderheid, dus de wijziging zal er wel doorkomen, of de Eerste Kamer moet roet in het eten gooien.
De redenen die D66 en de andere ondersteunende partijen geven is dat huwen in gemeenschap van goederen 'uit de tijd' is. De regels moeten worden aangepast worden vanwege de voortgaande individualisering van de maatschappij. Bovendien zijn 'ex-en' dan niet verantwoordelijk voor elkaars schulden. Ook werken veel vrouwen tegenwoordig, dus er is geen enkele reden om mannen standaard te belasten met de financiële zorgen van zijn ex.
Geslaagde relatie is de norm
Ik vind deze hele manier van redeneren ongezond en tegelijkertijd kenmerkend voor de manier waarop in onze maatschappij tegen het instituut huwelijk wordt aangekeken. In de huwelijksvisie die uit dit plan van D66 spreekt, gaat men er kennelijk van uit dat de relatie wel zal stuk lopen. De inrichting van het huwelijk onder voorwaarden is daar (vaak) op gebaseerd. Nu wil ik pragmatisme geen slechte eigenschap in de politiek noemen, maar zou het niet van enige ideologische zuiverheid getuigen als de politiek de geslaagde (huwelijks)relatie als uitgangspunt neemt? Het lijkt alsof de politiek tegen toekomstige echtgenoten zegt: uw relatie zal wel mislukken, neem uw voorzorgsmaatregelen. Het goede moet de norm van politiek handelen zijn, niet het kwade dat helaas ook kan gebeuren.
Individualisering
Een van de genoemde redenen om huwelijkse voorwaarden als standaard te nemen is de voortschrijdende individualisering. Mensen zijn meer en meer op zichzelf en hun eigen ontplooiing gericht, en minder op de ander in een duurzame relatie. De individualisering leidt niet alleen tot meer zelfredzaamheid voor, tijdens en na een relatie, maar ook voor meer scheidingen überhaupt. Wat vervolgens ontstaat is een soort self fulfilling prophecy: diezelfde individualisering die de huwelijkse voorwaarden stimuleert, zorgt voor meer scheidingen, die vervolgens die voorwaarden actueel en noodzakelijk maken. Ook in de politiek geldt: het paard niet achter de wagen spannen.
Vertrouwen
Uit het hele voorstel van D66 klinkt een basaal wantrouwen door van de ene mens naar de andere mens, terwijl het huwelijk (of welke andere op liefde gebaseerde relatie ook) toch ten diepste vertrouwen vraagt en verondersteld. Dat klinkt naïef, romantisch en misschien zelfs archaïsch, maar zo liggen de zaken wel. Het aangaan van een relatie is een sprong in het diepe, een leap of Faith, een stap in de duisternis. En wie die stap niet met heel zijn hoofd en hart zet, zal de finish niet halen.
Risicospreiding
Natuurlijk zijn er goede redenen wel huwelijkse voorwaarden. VVD-Kamerlid Ard van der Steur formuleert die juist als hij wijst op het spreiden van risico waar grote sommen of een bedrijf in het spel zijn. Als één van beide partners ook privé kan worden aangesproken op zijn of haar zakelijk falen, zijn huwelijkse voorwaarden juist een middel om tenminste een partner voor faillissement te behoeden.
Huwen in gemeenschap van goederen moet de norm blijven, en onder huwelijkse voorwaarden de uitzondering. Een politicus die dat niet ziet, is niet pragmatisch maar domweg cynisch.
Bron: Dit artikel is gepubliceerd in het Nederlands Dagblad.
...
|