|
'Crimen Sollicitationis' gaat over biechtgeheim (09-10-06)
Paus Benedictus XVI was nauw betrokken bij het systematisch verbergen van kindermisbruik door katholieke priesters. Tenminste dat stelt het BBC-actualiteitenprogramma Panorama in haar uitzending van zondagavond. Jammer dat dit zoveelste schandaal rond de r.-k. kerk en (gedwongen) seks ontstaan is door de onbekendheid van de tv-makers rond het document ‘Crimen Sollicitationis’ uit 1962. Het document wil de integriteit van het biechtgeheim bewaken.
Absolute geheimhouding
In 1962 bracht het Heilig Officie (de huidige Congregatie voor het Geloof) een intern document uit (‘geheim’, zo heet het dan gelijk bij de BBC) met de titel ‘Crimen Sollicitationis’ (CS). In dit document krijgen de bisschoppen specifieke instructies over de behandeling van priesters die de intimiteit van de persoonlijke biecht misbruiken om seksuele avances te maken. De te volgen procedure roept in eerste instantie veel vraagtekens op. Er wordt ten eerste opgeroepen tot absolute geheimhouding, ook van het document zelf. En wie de geheimhoudingsplicht schendt, is strafbaar met de hoogste kerkelijke straf: excommunicatie.
Johannes XXIII
Nu is het document opgesteld door de toenmalige kardinaal Alfred Ottaviani, de latere paus Johannes XXIII. Deze paus riep het Tweede Vaticaans Concilie bijeen en staat niet bepaald als een conservatieve binnenvetter bekend. In 2001 kwam CS uit de schaduw doordat de toenmalige kardinaal Jozef Ratzinger er aan refereerde in een ander document aan de bisschoppen gericht over hetzelfde onderwerp. Nu Ratzinger paus is, wordt hij ermee om zijn oren geslagen.
Zwijgplicht
Hoewel het document dus een bepaalde bedompte sfeer uitademt door zijn expliciete eis van stilzwijgen, is de inhoud helemaal niet zo controversieel of schokkend. Het gaat hier om een kerk-interne instructie, op het gebied van het canoniek recht zelf. De biecht wordt namelijk in de katholieke traditie als een van de zeven sacramenten beschouwd en de zwijgplicht die erbij hoort, wordt ter vuur en ter zwaard verdedigt. Als de biechteling immers niet zeker is dat zijn geheim dat ook blijft, dan valt de bodem onder de vertrouwensrelatie weg. Vergelijk de vertrouwenspositie van een arts of advocaat.
Biechtgeheim
CS suggereert dus op geen enkele wijze dat een bisschop zijn miskleunende priester in bescherming zou moeten nemen, noch dat hij de politie erbuiten zou moeten laten. Het document wil de integriteit van het biechtgeheim bewaren. Het verlangen naar een absoluut gegarandeerd biechtgeheim kan natuurlijk conflicteren met het belang van de biechteling zelf. Bijvoorbeeld als er sprake is van geweld in de relatie. Maar datzelfde geldt ook voor de relatie tussen een patiënt en zijn dokter. Als een arts te horen krijgt dat een patiënt structureel in elkaar geslagen wordt, kan hij hiermee ook niet naar de politie lopen. Zijn ambtsgeheim belet hem dit.
Diezelfde fragiele balans geldt ook voor het biechtgeheim.
...
|
